ใต้น้ำรอบเกาะพีพีคือกองหินปูนตั้งชันที่ปลาเข้ามารวมตัว เต่าทะเลแวะเวียน และฉลามหูดำที่ขี้อายไม่อันตราย เราเล่าให้ครบทั้งจุดดำน้ำเด่นสำหรับคนมีใบรับรอง จุดดำน้ำตื้นที่ไม่ต้องดำลึก ทัวร์เรือรอบเกาะ ฤดูอันดามันที่น้ำใสที่สุด และวิธีเลือกร้านดำน้ำให้ปลอดภัย ไม่ใช่แค่ถูกที่สุด
เกาะพีพี (เกาะพีพี) เป็นหมู่เกาะอันดามันในจังหวัดกระบี่ อยู่กลางทะเลระหว่างภูเก็ตกับกระบี่/อ่าวนาง มีเกาะหลักสองเกาะคือ เกาะพีพีดอน (เกาะที่คนอยู่ มีหมู่บ้านต้นไทรและท่าเรือ) และ เกาะพีพีเล (เกาะไม่มีคนอยู่ ไปแบบไปเช้าเย็นกลับ เป็นที่ตั้งของอ่าวมาหยา) สิ่งที่ทำให้คนทั่วโลกรู้จักพีพีไม่ใช่แค่ภาพหน้าผาหินปูนตั้งชันบนผิวน้ำ แต่คือ โลกใต้น้ำ รอบเกาะ — กองหินปูนใต้ทะเลที่ปลาเข้ามารวมตัวหนาแน่น เต่าทะเล ฉลามหูดำตัวเล็กที่ไม่อันตราย และน้ำทะเลใสแบบฝั่งอันดามัน
ข้อดีของพีพีคือมีของให้ทั้งคนดำลึกและคนไม่ดำลึก คนที่มีใบรับรองดำน้ำไปกองหินอย่าง หินบิดะ (Bida Nok/Bida Nai) และซากเรือจม King Cruiser ได้ ส่วนคนที่ไม่เคยดำน้ำเลยก็ ดำน้ำตื้น (snorkelling) ดูปะการังและปลาที่เกาะไม้ไผ่หรืออ่าวลิงได้สบาย บอกกันตรงๆ ตั้งแต่ต้น: พีพีสวยมากแต่ก็ คนเยอะและเรือเยอะ โดยเฉพาะช่วงสายๆ ที่ทัวร์รายวันมาถึงพร้อมกัน ถ้าอยากได้น้ำใสและคนน้อย ทริปเช้าตรู่ (sunrise) คือคำตอบ — รู้ไว้ก่อนจะได้ตั้งความคาดหวังให้ถูก
รอบเกาะพีพีมีทั้งทัวร์ดำน้ำตื้นสำหรับคนไม่เคยดำ ทริปดำลึกสำหรับคนมีใบรับรอง และคอร์สเรียนสำหรับคนอยากได้ใบ — ราคาบอกเป็นช่วงเพราะขยับตามปี ฤดู และร้าน
1
วิธีที่ง่ายที่สุดสำหรับคนไม่ดำลึก ทัวร์เรือ (สปีดโบ๊ตหรือเรือหางยาว) พาแวะหลายจุดในทริปเดียว — เกาะไม้ไผ่ อ่าวลิง อ่าวมาหยา โละซามะ ครึ่งวันหรือเต็มวัน มีอุปกรณ์ดำน้ำตื้นให้ บางทริปรวมอาหารกลางวัน ค่าใช้จ่ายราว ฿800–2,500 ขึ้นกับประเภทเรือและจุดที่แวะ ทริปเช้าตรู่ (sunrise) ถึงก่อนฝูงเรือ น้ำใสและคนน้อยกว่ามาก
2
คนที่มีใบรับรองอยู่แล้วจองเป็น fun dive ไปกับเรือของร้านดำน้ำได้เลย ปกติออกเป็นทริป 2 ไดฟ์ พาไปกองหินอย่างหินบิดะ Shark Point หรือไกลหน่อยถึงซากเรือ King Cruiser ราคาต่อทริปราว ฿2,500–4,500 (ถูกลงถ้าซื้อเป็นแพ็กหลายไดฟ์ และมักลดถ้าเช่าอุปกรณ์ครบของตัวเอง) พกใบรับรองและสมุดบันทึกการดำน้ำไปด้วย จุดที่ไปได้ขึ้นกับระดับใบและสภาพทะเลวันนั้น
อยากได้ ใบรับรองดำน้ำสากล ที่ใช้ได้ทั่วโลก คอร์ส Open Water ใช้เวลาราว 3–4 วัน แบ่งเป็นทฤษฎี ฝึกในน้ำตื้น และดำในทะเลจริงหลายไดฟ์ ที่พีพีค่าใช้จ่ายราว ฿13,000–17,000 มักรวมการสอน อุปกรณ์ และค่าสอบ (แพงกว่าเกาะที่เป็นศูนย์เรียนราคาถูกฝั่งอ่าวไทย เพราะที่นี่ไม่ใช่ตลาดสอนราคาประหยัด) ถามให้ชัดว่ารวมและไม่รวมอะไร และเลือกร้านที่เน้นความปลอดภัย
ไม่เคยดำน้ำมาก่อนและอยากลองว่าชอบไหม Discover Scuba Diving ใช้เวลาแค่ครึ่งวันถึงหนึ่งวัน ครูสอนพื้นฐานในน้ำตื้นแล้วพาลงดำในทะเลจริงตื้นๆ ใกล้ชิด ไม่ได้ใบรับรองแต่ได้สัมผัสจริง ค่าใช้จ่ายราว ฿3,000–4,500 ถ้าชอบ หลายร้านให้นำมาหักเป็นส่วนลดคอร์ส Open Water ต่อได้ บอกครูตามตรงถ้ามีปัญหาสุขภาพก่อนลงน้ำ
รอบเกาะพีพีมีจุดดำน้ำหลายจุด นี่คือจุดที่คนพูดถึงมากที่สุด — บางจุดเหมาะมือใหม่ที่มีใบ บางจุดต้องมีประสบการณ์หรือใบ Advanced ก่อน
กองหินปูนตั้งชันโผล่กลางทะเลทางใต้ของพีพีเล หลายคนยกให้เป็น จุดดำน้ำที่ดีที่สุดของพีพี ผนังหินดิ่งลงเป็นแนวให้ปลาเข้ามารวมตัวหนาแน่น มีโอกาสเจอ เต่าทะเล ฉลามเสือดาว (leopard shark) ที่นอนนิ่งบนพื้นทราย และบางครั้งฉลามหูดำ เหมาะคนมีใบรับรองและพอมีประสบการณ์
กองหินคู่กับบิดะนอก อยู่ใกล้กัน ทัวร์ดำน้ำมักลงทั้งสองจุดในวันเดียว เด่นที่ ผนังหินปะการังอ่อน ซอกถ้ำเล็ก และฝูงปลา มีโอกาสเจอเต่าและฉลามหูดำเช่นกัน กระแสน้ำเบาถึงปานกลาง ทัศนวิสัยมักดีในหน้าแล้ง เป็นจุดที่ครูชอบใช้ทั้งสอนและพาคน fun dive
กองหินใต้น้ำที่ขึ้นชื่อเรื่อง ฉลามหูดำ (blacktip reef shark) ที่ขี้อายและไม่อันตรายต่อคน เห็น เต่าทะเล ได้บ่อย ปะการังอ่อนสีสด และดอกไม้ทะเล (อย่าสับสนกับ Shark Point อีกแห่งใกล้ภูเก็ต — แถบนี้มีชื่อซ้ำกัน) เป็นจุดน้ำเปิด เหมาะคนมีใบรับรองและประสบการณ์พอควร ดูสัตว์อยู่ห่างๆ อย่าไล่
ซากเรือเฟอร์รีลำใหญ่ที่จมในปี 1997 อยู่กลางทะเล ระหว่างเกาะพีพีกับภูเก็ต ตอนนี้กลายเป็นปะการังเทียมที่ปลาเข้ามาอาศัยเต็มไปหมด เป็น จุดดำน้ำซากเรือยอดนิยมของอันดามัน เป็นจุดน้ำลึกและบางช่วงกระแสแรง เหมาะคนมีใบ Advanced หรือประสบการณ์ ทริปมักออกจากภูเก็ตหรืออ่าวนางมากกว่าออกจากตัวเกาะพีพี
กองหินใต้น้ำใกล้ King Cruiser ที่ ยอดหินปกคลุมด้วยดอกไม้ทะเล (anemone) เต็มไปด้วยปลาการ์ตูน และปลาหลากชนิด มีโอกาสเจอปลาขนาดใหญ่ที่ผ่านมาหากิน เป็นจุดน้ำเปิดที่กระแสอาจแรง เหมาะคนมีประสบการณ์ มักไปคู่กับซากเรือ King Cruiser ในทริปเดียว
แนวปะการังรอบ อ่าวปะหลง (Palong) และจุดตื้นๆ รอบเกาะพีพีเล น้ำตื้นถึงปานกลาง กระแสเบา ปะการังและปลาเยอะ เป็นจุดที่ครูชอบใช้ พานักเรียนลงไดฟ์แรก และยังดำน้ำตื้นได้ มีโอกาสเจอฉลามหูดำตัวเล็กในบางจุด เหมาะมือใหม่และคนที่อยากดำสบายๆ
ไม่ต้องมีใบรับรอง ไม่ต้องลงคอร์ส แค่หน้ากากกับท่อหายใจก็เห็นโลกใต้น้ำของพีพีได้แล้ว — นี่คือจุดดำน้ำตื้นที่ดีที่สุด
เกาะเล็กทางเหนือของพีพีดอน จุดดำน้ำตื้นยอดนิยมที่สุด มีหาดทรายขาวละเอียดและแนวปะการังตื้นรอบเกาะที่เห็นปลาได้ง่ายจากริมน้ำ เป็นเขตอุทยานแห่งชาติ มีค่าเข้าตอนขึ้นเกาะ และบางปีอาจปิดพักฟื้นบางช่วง ช่วงสายเรือเยอะ ไปทริปเช้าตรู่จะได้น้ำใสและคนน้อยกว่า
อ่าวเล็กฝั่งตะวันตกของพีพีดอน เข้าถึงทางเรือ มีปะการังและปลาใกล้ฝั่งให้ ดำน้ำตื้นได้สบาย และมีฝูงลิงแสมอาศัยอยู่บนหาดตามชื่อ อย่าให้อาหารหรือเข้าใกล้ลิง เพราะมันกัดและฉวยของได้ เก็บของกินและกระเป๋าให้มิดชิด เป็นจุดที่ทัวร์เรือรอบเกาะมักแวะ
อ่าวโละซามะ (Loh Samah) ฝั่งหลังของพีพีเลใกล้อ่าวมาหยา น้ำใสปลาเยอะ เป็นจุดดำน้ำตื้นยอดนิยม ส่วน อ่าวปิเละ (Pileh Lagoon) เป็นลากูนน้ำเขียวมรกตล้อมด้วยหน้าผาที่สวยมากสำหรับว่ายเล่นและดำน้ำตื้นเบาๆ ทั้งสองอยู่ในอ่าวกำบังคลื่น น้ำจึงนิ่งกว่าทะเลด้านนอก
เกาะยุง (Mosquito Island) เกาะเล็กทางเหนือ มีแนวปะการังตื้นและคนน้อยกว่าเกาะไม้ไผ่ ส่วน อ่าวนุ้ย (Nui Bay) บนพีพีดอนเป็นอ่าวเล็กเงียบ น้ำใส เหมาะดำน้ำตื้นแบบสงบ ทั้งสองมักรวมอยู่ในทัวร์เรือรอบเกาะบางเส้นทาง ถ้าอยากหนีฝูงคน ลองถามทัวร์ว่าแวะจุดพวกนี้ไหม
อ่าวมาหยาบนเกาะพีพีเลคือภาพจำของพีพี แต่หลังจากปะการังและสัตว์ทะเลโทรมหนัก ที่นี่ถูกจัดระเบียบใหม่ทั้งหมด — ไปได้แต่ต้องรู้กฎ
อ่าวมาหยา ปิดฟื้นฟูช่วงปี 2018–2022 แล้วเปิดใหม่พร้อมกฎเข้มงวด ปัจจุบันมัก ห้ามลงเล่นน้ำในตัวอ่าว และเรือห้ามจอดทอดสมอในอ่าว นักท่องเที่ยวเข้าทางพอนทูนอ่าวหลังแล้วเดินทางเดินไม้เข้ามาที่หาด มีจำนวนคนและช่วงเวลาจำกัด เช็กกฎล่าสุดก่อนจอง
นอกจากกฎรายวันแล้ว อ่าวมาหยายัง มีช่วงปิดตามฤดูเป็นระยะ บางปีปิดราวเดือนสิงหาคม–กันยายนเพื่อให้ธรรมชาติพักฟื้น และ ห้ามค้างคืนบนเกาะพีพีเล วันและกฎเปลี่ยนได้ทุกปี ก่อนซื้อทัวร์ที่โฆษณาว่าไปอ่าวมาหยา ถามให้ชัดว่าช่วงที่ไปอ่าวเปิดจริงไหม
รอบพีพีและภูเก็ต/อ่าวนางมีร้านดำน้ำหลายแห่ง ดีก็เยอะ แต่ราคาที่ถูกกว่ามากบางทีมาพร้อมกลุ่มใหญ่หรืออุปกรณ์เก่า เรื่องนี้เกี่ยวกับความปลอดภัยโดยตรง เลือกให้ดีคุ้มกว่าประหยัดไม่กี่ร้อย
เกาะพีพีอยู่ฝั่งอันดามัน ฤดูจึงต่างจากเกาะฝั่งอ่าวไทย — บางเดือนน้ำใสและทะเลสงบกว่ามาก และไม่ว่าจะไปช่วงไหน มารยาทต่อปะการังคือเรื่องที่ทุกคนต้องรู้
ฝั่งอันดามัน ดีที่สุดราวพฤศจิกายน–เมษายน ทะเลสงบ น้ำใส ทัศนวิสัยใต้น้ำดีที่สุด และทัวร์เปิดครบ เป็นช่วงที่ออกไปจุดไกลอย่าง King Cruiser ได้สบาย เดือนมีนาคม–เมษายนอากาศร้อนจัด ช่วงนี้คนเยอะที่สุดเช่นกัน จองทัวร์และเรือล่วงหน้าจะดี
ช่วง พฤษภาคม–ตุลาคม เป็นหน้ามรสุมอันดามัน ฝนเยอะและทะเลแรงกว่า เรือข้ามเกาะบางวันอาจถูกยกเลิก และทัศนวิสัยใต้น้ำแกว่ง แต่บางวันที่ทะเลสงบก็ยังดำได้และคนน้อยกว่า จุดที่กำบังคลื่นได้ดีมักยังออกทริปได้แม้ทะเลด้านนอกแรง ถ้าไปช่วงนี้เผื่อวันยืดหยุ่นและเช็กกับร้าน
กฎข้อแรกของทุกไดฟ์: อย่าแตะ จับ หรือยืนบนปะการัง ปะการังเป็นสิ่งมีชีวิตที่โตช้าและบอบบาง แค่สัมผัสหรือเตะด้วยฟินก็ทำให้เสียหายได้ พีพีเคยถูกใช้งานหนักจนปะการังโทรม คุมการลอยตัวให้ดี เก็บอุปกรณ์ไม่ให้ห้อยลากพื้น และอย่าเก็บอะไรขึ้นมาจากทะเล ดูอย่างเดียวพอ
เลือก ครีมกันแดดสูตรรีฟเซฟ (reef-safe) ที่เลี่ยงสารทำร้ายปะการัง หรือใส่เสื้อแขนยาวกันแดดแทน อย่าให้อาหารปลา อย่าไล่หรือเข้าใกล้เต่าและฉลามเพื่อถ่ายรูป และเก็บขยะทุกชิ้นกลับ การดำน้ำที่ดีคือทิ้งร่องรอยไว้ให้น้อยที่สุด เพื่อให้คนรุ่นต่อไปยังได้เห็นทะเลแบบเดียวกัน
ถ้าคุณอยากดำน้ำหรือดำน้ำตื้นในน้ำใสฝั่งอันดามัน เห็นหน้าผาหินปูนตั้งชันทั้งบนผิวน้ำและใต้น้ำ มีโอกาสเจอเต่าและฉลามที่ไม่อันตราย — พีพีคือหนึ่งในที่ที่สวยที่สุดของไทยสำหรับเรื่องนี้ ของให้ทั้งคนดำลึกและคนไม่ดำลึก จุดดำน้ำหลากหลาย และเดินทางจากภูเก็ต กระบี่ หรือเกาะลันตา (หน้าไฮซีซั่น) ได้ง่าย
แต่ความจริงคือ พีพีคนเยอะและเรือเยอะมาก โดยเฉพาะช่วงสายๆ ที่ทัวร์รายวันมาถึงพร้อมกัน อ่าวยอดนิยมอาจแน่นและเสียงดัง และปะการังบางจุดเคยถูกใช้งานหนักจนโทรม วิธีเที่ยวให้คุ้มคือ ไปทริปเช้าตรู่ (sunrise) ที่ถึงก่อนฝูงเรือ เลือกทัวร์เรือเล็กคนไม่เยอะ และเลือกจุดรอบนอกที่เงียบกว่า ตั้งความคาดหวังไว้แบบนั้นจะมีความสุขกว่า