น้ำตกหลักของเกาะช้างในอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะช้าง เดินจากลานจอดรถผ่านป่าร่มรื่นไม่ถึงครึ่งชั่วโมง ก็ถึงม่านน้ำตกและแอ่งน้ำสีเขียวที่กระโจนลงไปแช่ได้ — น้ำเยอะสุดในหน้าฝน
เกาะช้างขึ้นชื่อเรื่องหาดทรายกับทะเล แต่หัวใจของเกาะจริงๆ คือป่าเขาเขียวครึ้มกลางเกาะ ที่เป็นอุทยานแห่งชาติ และน้ำตกคลองพลูคือทางที่ง่ายที่สุดในการเข้าไปสัมผัสมัน บอกตรงๆ ว่าถ้าคุณมาเกาะช้างแล้วเอาแต่นอนหาด คุณจะพลาดอีกครึ่งหนึ่งของเสน่ห์เกาะนี้ไปเลย
น้ำตกคลองพลู (Klong Plu / Khlong Phlu) เป็นน้ำตกที่ใหญ่และคนรู้จักมากที่สุดของเกาะช้าง อยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะช้าง ใกล้กับหาดคลองพร้าวกลางเกาะ จากซุ้มขายตั๋วเดินตามทางป่าเข้าไปราว 600 เมตรถึง 1 กิโลเมตร ใช้เวลาประมาณ 15–30 นาที ก็จะเจอตัวน้ำตกชั้นหลักที่ไหลลงมาจากหน้าผาสูงลงสู่แอ่งน้ำกว้างด้านล่าง ซึ่งคนนิยมลงไปแช่และว่ายเล่นกัน
สิ่งที่ทำให้คลองพลูต่างจากน้ำตกอื่นบนเกาะคือเข้าถึงง่ายและน้ำลึกพอลงเล่นได้ — ไม่ต้องเดินป่าหนักหรือปีนเขาชัน ทางเดินส่วนใหญ่ราบและร่มรื่น มีลำธารคู่ไปตลอดทาง ระหว่างทางอาจได้เห็นปลาในลำธาร ผีเสื้อ และบางทีก็ตัวเงินตัวทอง เหมาะกับครอบครัวและคนที่อยากพักจากหาดสักครึ่งวัน
ไม่ใช่แค่มาถ่ายรูปน้ำตกแล้วกลับ — ทุกช่วงระหว่างทางมีอะไรให้เก็บเกี่ยว
ตรงนี้คือจุดที่จ่ายค่าธรรมเนียมเข้าอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะช้าง (ต่างชาติราว ฿200 ผู้ใหญ่) เก็บตั๋วไว้ให้ดีเพราะตั๋วใบเดียวกันยังใช้เข้าน้ำตกธารมะยมฝั่งตะวันออกของเกาะได้ในวันเดียวกันถ้ายังไม่หมดวัน แถวนี้มีร้านน้ำ ของกินเล็กๆ และห้องน้ำ จุดเริ่มเดินค่อนข้างชัด มีป้ายบอกทางไปตัวน้ำตก
เส้นทางเดินสู่ตัวน้ำตกส่วนใหญ่ราบและเดินสบาย ทอดผ่านป่าดิบที่ร่มครึ้ม มีลำธารน้ำใสไหลคู่ไปตลอด เป็นช่วงที่เย็นสบายและบรรยากาศดีมาก แต่บางช่วงมีรากไม้ หินขรุขระ และอาจลื่นถ้าฝนเพิ่งตก — ใส่รองเท้าที่เกาะพื้นดีจะเดินสนุกกว่ารองเท้าแตะเยอะ ระหว่างทางลองมองหาปลาในลำธารและผีเสื้อที่มาเล่นน้ำ
จุดหมายหลักคือชั้นน้ำตกที่ไหลลงมาจากหน้าผาสูงลงสู่แอ่งน้ำกว้างด้านล่าง น้ำในแอ่งลึกพอที่หลายคนกระโจนลงไปแช่และว่ายเล่นได้ น้ำเย็นชื่นใจมากหลังเดินมา ช่วงหน้าฝนน้ำจะไหลแรงและม่านน้ำตกเต็มสวยสุด รอบแอ่งเป็นโขดหินใหญ่ที่นั่งพักและถ่ายรูปได้ดี — แต่หินพวกนี้เองที่ต้องระวังเรื่องลื่น (อ่านเซฟตี้ด้านล่าง)
หลายคนรีบถ่ายรูปแล้วกลับ แต่ถ้ามีเวลาลองหาโขดหินสักก้อนนั่งฟังเสียงน้ำตกสักพัก อากาศในป่าเย็นกว่าริมหาดหลายองศา เป็นจุดที่ดีในการพักจากแดดทะเลและเห็นอีกด้านของเกาะช้างที่ไม่ใช่บาร์ริมหาด ถ้ามากันหลายคนพกน้ำและของว่างมานั่งกินใต้ร่มไม้ก็เพลินดี เพียงเก็บขยะกลับไปด้วยทุกครั้ง เพราะที่นี่อยู่ในเขตอุทยาน
เรื่องน้ำตกคลองพลูมีจุดที่ต้องบอกตรงๆ คือน้ำเยอะและสวยที่สุดในช่วงฤดูฝนและหลังฝน ราวเดือนมิถุนายนถึงตุลาคม เพราะน้ำในป่าเต็ม น้ำตกไหลแรง แอ่งน้ำลึกและใสน่าลงเล่น ซึ่งช่วงนี้กลับเป็นโลว์ซีซั่นของการเที่ยวทะเลเกาะช้าง — มรสุมตะวันตกเฉียงใต้ทำให้คลื่นแรง ทัวร์ดำน้ำเกาะรังและเกาะใกล้เคียงมักหยุดวิ่ง และที่พัก ร้านอาหาร บาร์หลายแห่งปิดหรือลดเวลาทำการ
ข้อดีคือถ้าคุณมาเกาะช้างหน้าฝนแล้วทะเลไม่เป็นใจ น้ำตกคลองพลูคือกิจกรรมสำรองที่ดีมาก ป่าเขียวสด น้ำตกเต็ม คนน้อย ส่วนช่วงไฮซีซั่น พฤศจิกายนถึงเมษายน อากาศดี ทะเลใส ทุกอย่างเปิด แต่ปลายหน้าแล้ง (มี.ค.–เม.ย.) น้ำในน้ำตกอาจน้อยลงและบางปีไหลเอื่อยๆ ถ้าหวังภาพน้ำตกเต็มๆ ให้ดูช่วงฝนหรือต้นไฮซีซั่นที่ฝนเพิ่งหมดใหม่ๆ จะได้ทั้งน้ำตกสวยและทะเลเล่นได้
แอ่งน้ำใต้น้ำตกลงเล่นได้และเป็นไฮไลต์ แต่ต้องระวังจริงจัง โขดหินรอบแอ่งลื่นมาก โดยเฉพาะหินที่มีตะไคร่และหินเปียก เดินช้าๆ ย่อตัวจับให้มั่นเสมอ ห้ามกระโดดลงแอ่ง เพราะความลึกไม่แน่นอนและมีหินใต้น้ำที่มองไม่เห็น พ่อแม่ต้องดูแลเด็กใกล้ชิดตลอด ถ้าฝนเพิ่งตกหนักหรือน้ำไหลแรงผิดปกติ ให้เลี่ยงจุดใกล้ตัวน้ำตกและไม่ลงน้ำ
อีกเรื่องคือทางขึ้นไปยอดน้ำตกถูกปิดเพราะอันตราย — เคยมีอุบัติเหตุจากการพยายามขึ้นไปด้านบน ไม่ควรปีนข้ามแนวกั้นหรือเดินออกนอกเส้นทางที่อุทยานกำหนด พกน้ำ รองเท้าเกาะพื้น และยากันยุงไปด้วย ส่วนของมีค่าอย่าทิ้งไว้ไกลตัวขณะลงเล่นน้ำ
ไม่ต้องเตรียมอะไรหนักหนา แต่ของที่ช่วยให้เที่ยวสนุกขึ้นคือ รองเท้าที่เกาะพื้นดี (เดินทางป่าและหินเปียก) ชุดว่ายน้ำใส่มาในตัว ผ้าเช็ดตัว น้ำดื่ม ยากันยุง และถุงกันน้ำสำหรับมือถือถ้าจะถ่ายรูปใกล้น้ำ มีเงินสดติดตัวสำหรับค่าเข้าอุทยานและร้านเล็กๆ หน้าทางเข้า เดินทางมาด้วยมอเตอร์ไซค์เช่าได้สะดวกสุด แต่ถ้าไม่ถนัดเนินชันบนเกาะ นั่งรถสองแถวมาลงปากทางก็ได้
น้ำตกคลองพลูอยู่กลางเกาะช้าง ใกล้หาดคลองพร้าว เลี้ยวเข้าจากถนนเลียบชายฝั่งตะวันตกไม่ไกล จำไว้ว่าเกาะช้างไม่มีรถไฟ ไม่มีรถไฟฟ้า BTS/MRT และไม่มีสนามบินบนเกาะ — คุณมาถึงเกาะด้วยเรือเฟอร์รีจากฝั่งตราด แล้วเดินทางในเกาะด้วยรถสองแถวหรือมอเตอร์ไซค์เช่า
น้ำตกคลองพลูอยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะช้าง สิ่งสำคัญที่สุดคือเก็บขยะทุกชิ้นกลับไปทิ้งให้เรียบร้อย ไม่ทิ้งเศษอาหารหรือพลาสติกลงน้ำหรือในป่า ไม่เก็บหิน ต้นไม้ หรือสัตว์กลับ และไม่ให้อาหารสัตว์ป่า ถ้าเห็นปลาในแอ่งน้ำก็ดูเฉยๆ ไม่จับ การรักษาความสะอาดช่วยให้ที่นี่ยังสวยสำหรับคนที่มาทีหลังด้วย
หลายคนมาที่นี่เพื่อความสงบ เสียงน้ำตกและป่าคือเสน่ห์หลัก ควรลดเสียงดัง ไม่เปิดเพลงดังรบกวน และระวังเรื่องความปลอดภัยร่วมกัน เช่น ไม่กระโดดลงแอ่งในจุดที่มีคนเล่นน้ำอยู่ การมีน้ำใจเล็กๆ น้อยๆ ทำให้ทุกคนเที่ยวน้ำตกได้สบายใจขึ้น และอย่าลืมว่าทางขึ้นยอดน้ำตกปิดด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัย ควรอยู่ในเส้นทางที่อุทยานกำหนดเสมอ
น้ำตกคลองพลูอยู่ใกล้หาดคลองพร้าวกลางเกาะ ทำเลที่พักยอดนิยมพร้อมแวะน้ำตกได้สบาย