จากท่าเรือ Chaotianmen ล่องลงน้ำผ่านสามผา — ฉวีถัง อู ซีหลิง — ถึงอี๋ชาง ทริปบนเรือ 3–4 คืนที่หน้าผาสูงตระหง่านขนาบสองข้างแม่น้ำ บอกตรงๆ ว่านี่ไม่ใช่ทริปวันเดียว
ลองนึกภาพ: เช้าวันหนึ่งคุณตื่นบนเรือ เปิดม่านห้องออกมา แล้วเจอหน้าผาหินสูงร่วมพันเมตรยืนขนาบสองข้างลำน้ำที่แคบลงจนเรือแทบจะลอดผ่านไปได้พอดี เมฆเกาะกลางเขา น้ำสีเขียวขุ่นไหลเอื่อย — นี่คือ ผาฉวีถัง (瞿塘峡) ช่วงที่แคบและดราม่าที่สุดของสามผา และเป็นวิวเดียวกับที่พิมพ์อยู่หลัง ธนบัตร 10 หยวน ของจีน
สามผาแยงซี (长江三峡) คือชื่อรวมของช่องเขาสามแห่งบนแม่น้ำแยงซีตอนที่ไหลผ่านระหว่างฉงชิ่งกับมณฑลหูเป่ย — ผาฉวีถัง ที่สั้นและแคบสุด ผาอู (巫峡) ที่สวยเงียบ มีหมอกเกาะยอดเขาทั้งสิบสองยอด และ ผาซีหลิง (西陵峡) ที่ยาวสุดและเป็นปากทางออกสู่เมืองอี๋ชาง การเดินทางผ่านสามผาไม่ได้ทำกันด้วยรถหรือเดินเท้า แต่ทำด้วยการ ล่องเรือสำราญหลายวัน เริ่มต้นจากท่าเรือ Chaotianmen ของฉงชิ่ง จุดที่แม่น้ำแยงซีกับแม่น้ำเจียหลิงมาบรรจบกัน
บอกตรงๆ ก่อนเลยว่า: นี่คือทริปค้างคืนบนเรือ ไม่ใช่ทริปวันเดียว เส้นทางมาตรฐานขาลงน้ำใช้เวลา 3 คืน 4 วัน ระหว่างทางเรือจะแวะขึ้นฝั่งตามจุดต่างๆ — เมืองผีเฟิงตู เจดีย์ไม้สือเป่าไจ้ สามผาน้อย และเขื่อนสามผาอันยิ่งใหญ่ ถ้าคุณมาฉงชิ่งเพื่อสิ่งนี้โดยเฉพาะ มันคุ้มค่ากับทุกคืนที่ใช้ไป แต่ถ้าเวลาน้อย เราจะบอกทางเลือกที่สั้นกว่าให้ในตอนท้าย
เรียงตามลำดับที่เรือขาลงน้ำจะพาคุณไปเจอจริง จากฉงชิ่งสู่อี๋ชาง
เนินเขามิงซานที่เต็มไปด้วยวัด ศาลเจ้า และรูปปั้นภูตผีปีศาจตามความเชื่อจีนเรื่องโลกหลังความตาย เป็นจุดแวะขึ้นฝั่งยอดนิยมในช่วงต้นของการล่องเรือ บรรยากาศแปลกตา ผสมความเชื่อเต๋ากับพุทธ — เดินขึ้นบันไดผ่านซุ้มประตูที่ว่ากันว่าวิญญาณต้องผ่านก่อนสู่ปรโลก
เจดีย์ไม้สีแดงสูง 12 ชั้นที่สร้างพิงหน้าผาหินก้อนใหญ่ริมแม่น้ำ เป็นหนึ่งในงานสถาปัตยกรรมไม้ที่น่าทึ่งที่สุดบนเส้นทางนี้ หลังเขื่อนสามผาทำให้ระดับน้ำสูงขึ้น ปัจจุบันมีกำแพงล้อมฐานไว้ ทำให้ดูเหมือนเจดีย์ลอยอยู่กลางน้ำ ขึ้นไปชั้นบนสุดได้วิวแม่น้ำกว้างไกล
ช่องเขาที่สั้นที่สุด (~8 กม.) แต่แคบและดราม่าที่สุด จุดที่แคบสุดกว้างเพียงราว 150 เมตร ประตูทางเข้าเรียกว่า คุยเหมิน (夔门) หน้าผาหินตั้งฉากสองข้างสูงตระหง่าน — นี่คือวิวที่พิมพ์อยู่หลังธนบัตร 10 หยวน ใกล้กันคือเมืองโบราณ ไป๋ตี้เฉิง (เมืองจักรพรรดิขาว) จุดชมคุยเหมินที่งามที่สุด เตรียมกล้องให้พร้อมช่วงนี้
ผาอูยาว ~25 กม. ขึ้นชื่อเรื่องความงามเงียบสงบ ยอดเขาทั้งสิบสอง (รวมยอดเทพธิดา) มักมีหมอกเกาะ หน้าผาชันจนแสงแดดแทบไม่ถึงพื้นน้ำ ส่วนใหญ่เรือใหญ่จะแวะให้นั่ง เรือเล็กเข้าสามผาน้อย (小三峡) บนแม่น้ำสาขาต้าหนิง น้ำใสกว่า ช่องแคบกว่า เห็นวิถีชีวิตริมน้ำของชนกลุ่มน้อยใกล้ๆ
ผาซีหลิงเป็นช่องเขาที่ยาวที่สุดและเป็นช่วงสุดท้ายก่อนถึงอี๋ชาง จากนั้นเรือจะผ่าน ประตูเรือ (ship lock) ของเขื่อนสามผา — เขื่อนผลิตไฟฟ้าพลังน้ำที่ใหญ่ที่สุดในโลก ทัวร์ขึ้นฝั่งจะพาไปจุดชมเขื่อนจากมุมสูง เห็นวิศวกรรมขนาดมหึมานี้เต็มตา ก่อนปิดท้ายการเดินทางที่ท่าเรือเมืองอี๋ชาง
ขาลงน้ำ (ฉงชิ่ง → อี๋ชาง) คือเส้นทางที่คนส่วนใหญ่เลือก เพราะเร็วกว่า ใช้ 3 คืน 4 วัน เรือไหลตามน้ำได้ราว 29 กม./ชม. และมักจอดเทียบท่าตอนกลางคืน — แปลว่าตอนนอนเรือนิ่ง ไม่โคลง เหมาะถ้าคุณบินเข้าฉงชิ่งแล้วอยากออกเรือเลย
ขาขึ้นน้ำ (อี๋ชาง → ฉงชิ่ง) ช้ากว่า (~16 กม./ชม.) ใช้ 4 คืน 5 วัน เรือต้องแล่นกลางคืนบ้างเพื่อให้ถึงจุดชมวิวตอนกลางวันพอดี ข้อดีคือแม่น้ำค่อยๆ แคบเข้าหาสามผา ให้ความรู้สึกเหมือนค่อยๆ ค้นพบ ราคาห้องระดับเดียวกันมักเท่ากันทั้งสองทิศ ต่างกันแค่จำนวนคืนและจุดเริ่ม-จบ
สายเรือหลักที่ออกจากฉงชิ่งมีหลายเจ้า เช่น Century (世纪), President (总统), Victoria Cruises, Yangtze Gold และอื่นๆ ตั้งแต่เรือมาตรฐานไปจนถึงเรือหรูระดับห้าดาวที่มีระเบียงส่วนตัวทุกห้อง สปา และห้องอาหารหลายสไตล์ ห้องส่วนใหญ่เป็นห้องคู่มีระเบียงมองแม่น้ำ — ซึ่งคุ้มมากเพราะวิวคือทั้งหมดของทริปนี้
ราคาเรือมาตรฐาน 3 คืน 4 วัน ขาลงน้ำเริ่มราว ¥1,800–3,500 ต่อคน (~฿9,000–17,500) ขึ้นกับสายเรือ ระดับห้อง และฤดูกาล เรือหรูสูงกว่านี้ได้อีกมาก ราคาส่วนใหญ่ รวมที่พักบนเรือ อาหารทุกมื้อ และทัวร์ขึ้นฝั่งหลักๆ แต่ค่าทิป/ค่าบริการ ทัวร์เสริมบางจุด และเครื่องดื่ม มักแยกต่างหาก ~¥200–350 ต่อวัน
ฤดูใบไม้ผลิ (เม.ย.–พ.ค.) และ ฤดูใบไม้ร่วง (ก.ย.–ต.ค.) คือช่วงทองของล่องเรือสามผา อากาศเย็นสบาย ฟ้าใสกว่า มองเห็นหน้าผาและยอดเขาชัด ส่วน ฤดูร้อน (มิ.ย.–ส.ค.) มักร้อนจัด ชื้น และมีหมอกควันบดบังวิวบ่อย แม้ราคาบางช่วงจะถูกลง ฤดูหนาว เรือยังแล่นปกติและคนน้อยกว่า แต่บางวันฟ้าครึ้มเทา
เลี่ยงวันหยุดยาว Golden Week (1–7 ต.ค.) และตรุษจีน เพราะเรือเต็ม จุดแวะแน่น และราคาพุ่งสูง ถ้าเลือกได้ ให้จองวันธรรมดานอกช่วงเทศกาลจะได้ทั้งราคาดีและความสงบ
เรือสำราญสามผาเกือบทั้งหมดออกจาก ท่าเรือ Chaotianmen (朝天门) ตรงปลายแหลมคาบสมุทร Yuzhong จุดที่แม่น้ำแยงซีกับแม่น้ำเจียหลิงไหลมาบรรจบ — เป็นท่าเรือหลักของเมืองและอยู่ใกล้ Raffles City ที่มองเห็นง่าย หลังจองเรือแล้ว บริษัทจะแจ้งจุดและเวลาขึ้นเรือที่แน่นอน (บางสายขึ้นที่ Chaotianmen, บางสายที่ท่าใกล้เคียง) ควรเช็กก่อนเดินทางทุกครั้ง
ถ้าคุณมีเวลาในฉงชิ่งแค่คืนเดียวและไม่สามารถลงเรือหลายวันได้ ทางเลือกที่ดีที่สุดคือ ล่องเรือชมวิวกลางคืนสองสายน้ำ (两江夜游) — ล่องในเมืองตามแม่น้ำแยงซีและเจียหลิง ผ่านหงหยาต้ง สะพานเฉาเทียนเหมิน จุดบรรจบสองสายน้ำ และ skyline ตึกสูงที่สว่างไฟทั้งเมือง ใช้เวลาเพียง 45–60 นาที ราคาราว ¥138–198 ต่อคน (~฿690–990) เรือออกจากท่า Chaotianmen ช่วง 19.00–21.00 น. (ออกเมื่อเต็ม)
มันไม่ใช่สามผา แต่เป็นวิธีที่เร็วและสวยที่สุดในการสัมผัสว่าทำไมฉงชิ่งถึงได้ชื่อว่าเป็น "เมืองแห่งแสงไฟ" ในคืนเดียว
มาถึงฉงชิ่งหนึ่งคืนก่อนล่องเรือ — พักย่าน Jiefangbei/Chaotianmen ออกไปขึ้นเรือเช้าวันรุ่งขึ้นได้สบาย